AI heeft een moment. Elke week verschijnt er wel een nieuwe kop over hoeveel energie AI-modellen verbruiken, hoe datacenters het elektriciteitsnet belasten, en hoe de technologie mogelijk een milieuramp is. Ondertussen lijkt niemand zich zorgen te maken over de uren Netflix die je afgelopen weekend hebt gekeken.
Maar dit is het ding: per gebruik produceert streaming video véél meer CO2 dan een AI-zoekopdracht. Het gesprek over digitale CO2 richt zich op de verkeerde boosdoener.
De cijfers, naast elkaar
Laten we de belangrijkste digitale activiteiten naast elkaar zetten:
Het contrast is treffend. Eén uur Netflix produceert ongeveer 42 keer zoveel CO2 als een enkele ChatGPT-zoekopdracht. Zelfs als je ChatGPT 40 vragen achter elkaar stelt, produceer je nog steeds minder CO2 dan wanneer je één aflevering van een tv-serie in HD kijkt.
Waarom streaming zo CO2-zwaar is
Videostreaming is duur omdat het enorme, continue gegevensoverdracht met zich meebrengt. Wanneer je een serie kijkt, downloadt jouw apparaat constant videoframes in hoge resolutie, duizenden per minuut. Die data reist van een content delivery network via jouw internetprovider naar jouw apparaat, en elke stap in die keten vereist elektriciteit.
HD-video verbruikt doorgaans ongeveer 3 GB per uur. 4K stuwt dat naar 7 GB of meer. Elke gigabyte heeft servers nodig om het op te slaan, netwerken om het te verplaatsen, en jouw apparaat om het te decoderen. De energie stapelt zich snel op.
Ter vergelijking: een ChatGPT-zoekopdracht bestaat uit een relatief kleine burst aan berekeningen. Het model verwerkt jouw tekstinvoer, genereert een reactie, en de interactie is binnen enkele seconden klaar. De overgedragen data is minuscuul vergeleken met video.
Dus waarom krijgt AI alle aandacht?
Een paar redenen. Ten eerste groeit het energieverbruik van AI extreem snel. Grote techbedrijven bouwen in een ongekend tempo nieuwe datacenters om AI-workloads aan te kunnen, en projecties suggereren dat AI binnen enkele jaren 3-4% van de wereldwijde elektriciteit zou kunnen verbruiken.
Ten tweede zijn de energiekosten per training voor grote modellen echt enorm. Het trainen van GPT-4 verbruikte naar verluidt het equivalent van het jaarlijkse elektriciteitsverbruik van duizenden huishoudens. Maar training gebeurt eenmalig (of periodiek), terwijl de individuele zoekopdrachten die erop volgen relatief goedkoop zijn.
Ten derde voelt AI nieuw en onbekend, wat het een gemakkelijk doelwit maakt. Streaming is genormaliseerd. Niemand denkt er twee keer over na om drie uur video op een avond te kijken, ook al produceert die enkele sessie meer CO2 dan een week casual AI-gebruik.
Het grotere plaatje: datacenters
Het echte probleem is niet AI versus streaming. Het is de algehele ecologische voetafdruk van datacenters, die momenteel ongeveer 1-2% van de wereldwijde elektriciteit verbruiken en snel groeien. Dit is het ongemakkelijke feit: slechts 30% van de energie van datacenters komt vandaag de dag uit hernieuwbare bronnen. Als dat cijfer zou stijgen naar 80-90%, zou de CO2-voetafdruk van elke digitale activiteit, streaming en AI, met meer dan de helft dalen.
De technologie maakt minder uit dan de energiebron die het aandrijft.
Een praktische tip: verlaag je streamingresolutie
Van 4K naar 1080p gaan kan de streaminguitstoot verminderen met wel 86%. Op een telefoon- of tabletscherm merk je waarschijnlijk nauwelijks verschil. Op een laptop is het verschil minimaal. Dit is een van de simpelste, meest effectieve dingen die je kunt doen om jouw dagelijkse digitale CO2-voetafdruk te verkleinen.
Je kunt ook:
- Content downloaden via wifi in plaats van streamen via mobiele data (wifi is energiezuiniger)
- Video's niet op de achtergrond laten afspelen
- Ongebruikte tabbladen en apps sluiten die automatisch video-inhoud afspelen
De conclusie
AI-zoekopdrachten zijn niet het CO2-probleem waar ze voor worden aangezien, althans niet per gebruik. Streaming is véél CO2-intensiever voor de gemiddelde persoon. Maar de echte oplossing is niet om te stoppen met het gebruik van beide. Het is om aan te dringen op schonere energie in datacenters en kleine, praktische veranderingen te maken in hoe we dagelijks digitale content consumeren.